Tên thương mại “sò điệp khô” chưa đủ để khóa mã HS hay chính sách. Chỉ cần khác trạng thái hàng, công nghệ sấy/hun khói, thành phần hoặc mức độ chế biến, lô hàng có thể chuyển giữa Chương 03 và Chương 16; kéo theo khác biệt về thuế, kiểm tra an toàn thực phẩm và hồ sơ chuyên ngành.

Bài viết xây dựng bản đồ E2E từ nhận diện loài – process – thành phần – bao gói đến HS, KTATTP, kiểm dịch thủy sản, nhãn, C/O và thông quan để doanh nghiệp khóa đúng điểm chặn trước ETA.

Tài liệu tham khảo nghiệp vụ cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu · Cập nhật đến 10/09/2026.

1. TÓM TẮT NHANH & PHẠM VI ÁP DỤNG

NHÓM HÀNG

Sò điệp khô dùng làm thực phẩm

Ưu tiên nhận diện đúng họ Pectinidae, scientific name, phần thịt sử dụng, trạng thái khô và mức độ chế biến thực tế.

HS THAM KHẢO

0307.29.30 ↔ 0307.29.40 ↔ 1605.52.00

0307.29.30 là nhánh tham khảo chính cho hàng khô, muối hoặc ngâm nước muối; hàng hun khói rà 0307.29.40; hàng đã chế biến/bảo quản vượt Chương 03 rà 1605.52.00.

CHUYÊN NGÀNH

KTATTP là điểm kiểm soát chính

TT01/2024 Phụ lục II đánh dấu KTATTP cho 0307.29.30 và 0307.29.40, cột KD để trống. Với nhóm 16.05, phải đọc cả ghi chú loại trừ KD đối với sản phẩm đã chế biến bằng nhiệt, sấy khô, xông khói, hóa chất, ướp muối, ngâm nước muối, lên men… và TT03/2026; không lấy riêng dấu “x” ở dòng 1605.52.00 để kết luận bắt buộc KD.

LƯU THÔNG

Tự công bố & nhãn khi thuộc diện

Thực phẩm đã qua chế biến, bao gói sẵn thường rà cơ chế tự công bố theo NĐ15/2018; nhãn nhập khẩu/lưu thông áp NĐ37/2026/NĐ-CP.

THUẾ

MFN chênh theo nhánh HS

Tham khảo MFN: 0307.29.30/40: 10%; 1605.52.00: 25%. Sò điệp chỉ qua sơ chế thông thường như sấy khô/ướp muối thuộc đối tượng không chịu VAT ở khâu nhập khẩu; hàng hun khói/chế biến sâu phải rà nhánh VAT riêng.

ĐIỂM CHẶN

Species – process – thành phần – origin

Thiếu scientific name, process flow, ingredient list, trạng thái hun khói/tẩm vị, bao gói, nước xuất xứ và C/O dễ làm lệch HS, thuế và thủ tục chuyên ngành.

PHẠM VI: áp dụng cho sò điệp đã ở trạng thái khô khi nhập khẩu để dùng làm thực phẩm/nguyên liệu thực phẩm. Không áp dụng trực tiếp cho sò điệp sống, tươi/ướp lạnh/đông lạnh, thức ăn chăn nuôi, chiết xuất hoặc sản phẩm phối trộn có bản chất khác.

CẢNH BÁO: “dried scallop” có thể là thịt sò điệp chỉ sấy khô, hàng hun khói hoặc sản phẩm đã tẩm ướp/chế biến sẵn. Không dùng một mã HS hoặc một kết luận kiểm dịch cho cả ba tình huống.

2. GIẢI NGHĨA THUẬT NGỮ & VÌ SAO THỦ TỤC QUAN TRỌNG

HS CODE

Mã số hàng hóa

Mã HS quyết định biểu thuế và là đầu mối nối sang danh mục quản lý chuyên ngành. Tên “sò điệp khô” chỉ là mô tả thương mại, không phải kết luận HS.

PECTINIDAE

Họ sò điệp

Pectinidae là họ động vật thân mềm hai mảnh vỏ gồm nhiều loài điệp. Scientific name giúp khớp đúng mô tả HS và hồ sơ chuyên ngành.

KTATTP

Kiểm tra nhà nước về ATTP

Kiểm tra ATTP đối với lô nhập thuộc diện quản lý. Phương thức kiểm tra và trường hợp miễn/giảm phải rà theo NĐ15/2018 và hồ sơ thực tế.

KDTS

Kiểm dịch thủy sản

Kiểm dịch động vật/sản phẩm động vật thủy sản. Không suy “là thủy sản thì luôn KD”; phải đọc đồng thời danh mục HS KTCN và phạm vi TT03/2026.

TỰ CÔNG BỐ

Self-declaration

Cơ chế doanh nghiệp tự công bố sản phẩm theo NĐ15/2018 đối với nhóm thực phẩm thuộc phạm vi áp dụng; không thay thế kiểm tra lô nhập nếu pháp luật vẫn yêu cầu.

C/O

Certificate of Origin

Chứng từ xuất xứ dùng để xem xét ưu đãi đặc biệt theo FTA khi đáp ứng đúng HS, quy tắc xuất xứ, vận chuyển và yêu cầu chứng từ.

VÌ SAO PHẦN NÀY QUAN TRỌNG: HS, KTATTP, KDTS và tự công bố là các lớp pháp lý khác nhau. Một lô có thể không thuộc KDTS nhưng vẫn thuộc KTATTP; hoặc được miễn một phương thức kiểm tra nhưng vẫn phải đáp ứng nghĩa vụ công bố/nhãn.

ĐIỂM CẦN NHỚ: sấy khô tự thân không đồng nghĩa hàng đã chuyển sang Chương 16. Chỉ khi cách chế biến/bảo quản vượt phạm vi Chương 03 mới xem xét 1605.52.00.

3. PHÂN LOẠI & NHẬN DIỆN SẢN PHẨM CHI TIẾT

Trước khi bàn pháp lý, cần khóa một bộ product master gồm scientific name, phần thịt sử dụng, trạng thái khi nhập, quy trình sấy/hun khói, thành phần – phụ gia, tỷ lệ gia vị, bao gói, mục đích sử dụng và nước xuất xứ.

BẢNG PHÂN LOẠI SẢN PHẨM CHI TIẾT

Nhóm sản phẩm/tình huống hàng hóa	Dấu hiệu cần kiểm tra	Ví dụ loại/model/công năng	Tài liệu chứng minh	Chính sách có thể phát sinh	Hồ sơ cần đối chiếu	Lưu ý áp dụng
Sò điệp chỉ sấy khô	Khô thực sự; không hun khói; không có công thức chế biến vượt Chương 03	Dried scallop meat/adductor muscle	Process flow, ingredient list, spec, ảnh hàng	Rà 0307.29.30; KTATTP; nhãn; tự công bố nếu thuộc diện	Invoice, PL, spec, COA, label, hồ sơ ATTP	Nhánh chính nhưng vẫn phải xác nhận species/process.
Sò điệp hun khói	Có công đoạn smoke; phân biệt smoke flavour	Smoked scallop	Process, ingredient list, smoke declaration	Rà 0307.29.40; KTATTP; nhãn	Spec, process, label, test report	Không dùng 0307.29.30 chỉ vì thành phẩm khô.
Sò điệp tẩm vị/chế biến sẵn	Có đường, gia vị, sốt, dầu hoặc chế biến/bảo quản vượt Chương 03	Seasoned/ready-to-eat scallop	Formula %, process, label	Rà 1605.52.00; KTATTP; KD không mặc định do phải đọc ghi chú loại trừ tại nhóm 16.05 cùng TT03/2026; tự công bố/nhãn	Formula, process, product dossier	Không đọc riêng dấu KD ở dòng 1605.52.00; phải áp ghi chú cấp nhóm 16.05 và phạm vi KD hiện hành của TT03/2026.
Sò điệp bulk/chưa bao gói sẵn	Bao lớn; dùng chia gói/chế biến tiếp tại Việt Nam	Bulk dried scallop	Packing spec, intended use, process	KTATTP; Điều 14 NĐ15 cần rà theo tình trạng bao gói	Contract, spec, supplier/facility docs nếu bị kích hoạt	Không tự áp ngoại lệ processed prepackaged food.
Hàng thực tế sống/tươi/lạnh/đông lạnh	Trạng thái nhập khẩu không phải khô	Live/fresh/chilled/frozen scallop	Temperature record, product spec, packing	KDTS + KTATTP theo nhánh tương ứng	Veterinary/health docs, specialized registration	Ngoài phạm vi bài; phải chuyển sang thủ tục theo trạng thái thực tế.

NGUYÊN TẮC PHÂN NHÁNH: “khô” chỉ là một dữ liệu. Phải đọc cùng ingredient list và process flow để quyết định 0307.29.30, 0307.29.40 hay 1605.52.00.

4. HS CODE – THUẾ – C/O

HS phải dựa trên mô tả pháp lý của nhóm hàng, loài, trạng thái và mức độ chế biến. Mã dưới đây là mã tham khảo cho việc rà hồ sơ; chỉ khóa khi dữ liệu thực tế đã loại trừ nhánh cạnh tranh.

NHÁNH HS

0307.29.30 là nhánh khô chính

Áp dụng hướng tham khảo cho điệp/Pectinidae ở dạng khô, muối hoặc ngâm nước muối khi chưa bị chuyển sang Chương 16.

CƠ SỞ

Species + state + process

Scientific name, cách sấy, hun khói, thành phần/phụ gia và phương pháp bảo quản là dữ liệu khóa nhánh.

MFN/THÔNG THƯỜNG

10% ↔ 25%

MFN tham khảo: 0307.29.30/40 = 10%; 1605.52.00 = 25%. Thuế thông thường rà theo biểu đang hiệu lực.

VAT

Tách VAT theo mức độ chế biến

NĐ181/2025 xác định thủy sản ở khâu nhập khẩu chỉ qua sơ chế thông thường, gồm phơi/sấy khô, ướp muối…, thuộc đối tượng không chịu VAT. Hàng chế biến thuộc thuế suất 10% và không nằm trong nhóm loại trừ được giảm còn 8% đến hết 31/12/2026.

C/O / FTA

Rà theo xuất xứ thực tế

Chỉ tính ưu đãi đặc biệt sau khi khóa HS và chứng từ xuất xứ; không mặc định mọi nước cùng form hoặc cùng mức thuế.

TRƯỚC KHI KHAI

Khóa 6 dữ liệu

Species, process, ingredient list, packing, origin và C/O phải khớp Invoice/PL/spec/label trước khi truyền tờ khai.

BẢNG HS CODE – THUẾ – C/O ĐỀ XUẤT

Mã HS tham khảo	Mô tả/nhóm hàng phù hợp	Cơ sở phân loại	Điều kiện áp dụng	Thuế nhập khẩu thông thường	Thuế nhập khẩu ưu đãi MFN	VAT	C/O/FTA cần rà	Hồ sơ cần đối chiếu
0307.29.30	Điệp/Pectinidae: khô, muối hoặc ngâm nước muối	Mô tả phân nhóm 0307.29	Hàng đúng dạng dried/salted/in brine; chưa chuyển Chương 16	Rà biểu hiện hành theo HS cuối cùng	10% tham khảo	Không chịu VAT ở khâu nhập khẩu nếu thực tế chỉ là thủy sản chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường như sấy khô/ướp muối; nếu có công đoạn vượt mức này phải phân loại lại VAT.	ACFTA/RCEP/ATIGA/AKFTA/VKFTA/VJEPA/CPTPP/EVFTA… theo xuất xứ	Scientific name, process, ingredients, invoice, PL, C/O
0307.29.40	Điệp/Pectinidae hun khói	Mô tả riêng “hun khói” trong 0307.29	Có công đoạn hun khói phù hợp mô tả	Rà biểu hiện hành	10% tham khảo	Rà riêng theo process. Nếu hàng thuộc nhóm chịu VAT 10% và không thuộc danh mục loại trừ của NĐ174/2025 thì áp 8% đến hết 31/12/2026.	FTA theo xuất xứ sau khi khóa HS	Process, smoke declaration, formula, label
1605.52.00	Điệp, kể cả điệp nữ hoàng, đã chế biến hoặc bảo quản	Nhóm 16.05 – động vật thân mềm đã chế biến/bảo quản	Process/ingredients đưa hàng ra khỏi Chương 03	Rà biểu hiện hành	25% tham khảo	Nếu là sản phẩm đã chế biến thuộc thuế suất 10% và không thuộc nhóm loại trừ: áp 8% đến hết 31/12/2026 theo NQ204/2025/QH15 và NĐ174/2025/NĐ-CP.	FTA theo HS cuối cùng	Formula %, process flow, finished spec, label

BẢNG C/O/FTA ƯU ĐÃI ĐẶC BIỆT CẦN RÀ THEO TUYẾN NHẬP

Tuyến/xuất xứ	FTA/hiệp định	Form C/O/chứng từ xuất xứ	Mức thuế ưu đãi đặc biệt nếu có căn cứ	Điều kiện áp dụng	Hồ sơ cần đối chiếu	Lưu ý áp dụng
Trung Quốc	ACFTA / RCEP	Form E hoặc chứng từ RCEP phù hợp	Rà biểu ưu đãi đặc biệt đang hiệu lực	Đúng xuất xứ, PSR, vận chuyển và chứng từ	C/O, invoice, B/L, HS, origin data	Không lấy dòng 10 số của biểu FTA làm mã HS cơ sở nếu khác cấp mã.
ASEAN	ATIGA	Form D/chứng từ theo ATIGA	Rà biểu ATIGA hiện hành	Đáp ứng quy tắc xuất xứ tương ứng	C/O, invoice, transport docs	Khóa HS cơ sở trước khi đối chiếu biểu FTA.
Hàn Quốc	AKFTA / VKFTA / RCEP	Form/chứng từ tương ứng	Rà biểu tại ngày khai	Đúng hiệp định và tiêu chí xuất xứ	C/O, invoice, process/origin data	Không chuyển mức thuế giữa các nhánh HS.
Nhật Bản	VJEPA / AJCEP / RCEP	C/O/chứng từ tương ứng	Rà biểu tại ngày khai	Đúng PSR và xuất xứ	C/O, invoice, B/L/AWB	Kiểm tra edition HS dùng trong từng hiệp định.
EU / CPTPP	EVFTA / CPTPP	EUR.1/chứng từ xuất xứ hoặc certification phù hợp	Rà biểu tại ngày khai	Đáp ứng PSR và quy định chứng từ	Origin proof, invoice, transport docs	Không mặc định ưu đãi nếu thiếu bằng chứng xuất xứ hợp lệ.

CHECKLIST C/O TRƯỚC KHI XIN ƯU ĐÃI

Đúng Form/chứng từ xuất xứ theo hiệp định và tuyến nhập.
Kiểm tiêu chí xuất xứ WO/RVC/CTH/CTSH hoặc PSR tương ứng.
Rà hóa đơn bên thứ ba, vận chuyển trực tiếp/chứng từ quá cảnh nếu phát sinh.
Mô tả hàng, HS, lượng/trọng lượng, xuất xứ phải khớp Invoice, Packing List và tờ khai.
Kiểm ngày cấp, thời hạn, chữ ký/xác thực điện tử và tính hợp lệ của chứng từ.

CROSSWALK HS: biểu MFN, danh mục kiểm tra chuyên ngành và biểu FTA có thể hiển thị mã ở cấp chi tiết khác nhau. Không copy một dòng 10 số của FTA thành mã khai cơ sở nếu chưa crosswalk đúng cấu trúc HS.

KHÓA THUẾ SAU HS: chỉ sau khi loại trừ nhánh hun khói/Chương 16 mới tính thuế và so FTA. Nếu hồ sơ chưa đủ, metadata/Meta SEO không nên quảng bá một mã duy nhất như kết luận chắc chắn.

5. BỘ HỒ SƠ & CÁCH THỨC CHUẨN BỊ

Nên quản trị theo nguyên tắc “một nguồn dữ liệu – nhiều thủ tục”: cùng species, process, ingredients, trọng lượng, xuất xứ và thông tin nhà sản xuất phải chạy xuyên suốt hồ sơ hải quan, ATTP, nhãn và C/O.

HỒ SƠ THƯƠNG MẠI

Commercial Invoice, Packing List, B/L hoặc AWB, Contract/PO nếu có, Arrival Notice/DO và C/O nếu xin ưu đãi.

HỒ SƠ KỸ THUẬT/CHUYÊN NGÀNH

Product spec, scientific name, ingredient list, process flow, COA/test result, label, hồ sơ KTATTP và hồ sơ KDTS nếu tình huống thực tế bị kích hoạt.

ĐĂNG KÝ & ĐỐI CHIẾU

Hồ sơ tự công bố nếu thuộc diện, chứng từ xuất xứ, dữ liệu manufacturer/facility, tài liệu chứng minh trạng thái bao gói và mục đích sử dụng.

NGUYÊN TẮC CHUẨN BỊ HỒ SƠ: Invoice, Packing List, B/L/AWB, C/O, spec, nhãn, hồ sơ ATTP/KDTS và tờ khai phải cùng mô tả một hàng hóa; không dùng các version formula/process khác nhau cho từng thủ tục.

CHECKLIST HỒ SƠ THEO NGHIỆP VỤ

Nhóm hồ sơ	Tài liệu cần có	Dùng cho bước nào	Ai thường chuẩn bị	Lỗi thường gặp	Cách kiểm tra trước ETA
Thương mại	Contract, Invoice, Packing List, B/L/AWB	Booking, hải quan, đối chiếu lô	Importer + supplier + forwarder	Sai tên hàng, net/gross, số kiện, Incoterm	So từng field với booking và product spec.
Phân loại HS	Scientific name, process, ingredient list, ảnh, spec	Khóa 0307.29.30/0307.29.40/1605.52.00	Supplier + importer	Chỉ ghi “dried scallop”; không mô tả process	Yêu cầu supplier xác nhận loài, smoke, gia vị và bảo quản.
ATTP	Self-declaration nếu thuộc diện; test result; hồ sơ đăng ký kiểm tra lô nếu áp dụng	Công bố + KTATTP	Importer + manufacturer/lab	Test/label/formula không cùng phiên bản	Khóa version công thức, label, test trước ETA.
Kiểm dịch thủy sản	Tài liệu trạng thái hàng; veterinary/health docs nếu bị kích hoạt	Rà điều kiện KDTS	Supplier + importer	Suy “thủy sản = luôn KD” hoặc “khô = luôn miễn”	Đọc cả ghi chú KD cấp nhóm 16.05 trong TT01/2024 + TT18/2024 và phạm vi KD tại TT03/2026; không kết luận từ riêng dấu “x” ở dòng HS.
Nhãn	Nhãn gốc + draft nhãn phụ/nội dung tiếng Việt	Thông quan & lưu thông	Manufacturer/brand + importer	Thiếu tên hàng, xuất xứ, chủ thể, thành phần, định lượng, ngày tháng	Rà NĐ37/2026 và Phụ lục I nhóm thực phẩm.
Xuất xứ	C/O/chứng từ xuất xứ + dữ liệu hỗ trợ	Ưu đãi FTA	Exporter + importer	HS/mô tả/trọng lượng không khớp invoice	Kiểm form, PSR, HS, mô tả, lượng, ngày cấp, vận chuyển.
Hải quan	Tờ khai, trị giá, HS, thuế, chứng từ KTCN	Thông quan	Importer/customs broker	Chốt HS trước khi đủ process/spec	Chỉ truyền chính thức sau khi đóng checklist phân loại/chuyên ngành.

6. CĂN CỨ PHÁP LÝ – MA TRẬN CHÍNH SÁCH CHUYÊN NGÀNH

Với sò điệp khô phải đọc đồng thời danh mục HS quản lý chuyên ngành và quy trình ATTP/KDTS hiện hành. Hai lớp này không thay thế cho nhau.

BẢNG 1 – CĂN CỨ PHÁP LÝ CẦN RÀ

Nhóm văn bản	Tên/số hiệu	Cơ quan ban hành	Hiệu lực/thời điểm áp dụng	Vai trò trong thủ tục	Điều/khoản/phụ lục cần chú ý nếu có	Ghi chú rà soát
Hải quan	Luật Hải quan 54/2014/QH13 và văn bản sửa đổi/hướng dẫn hiện hành	Quốc hội	Áp dụng theo trạng thái hiện hành tại ngày khai	Nguyên tắc hồ sơ, khai báo, kiểm tra, thông quan	Quy định hồ sơ/khai hải quan và hướng dẫn hiện hành	Không dùng bản cũ nếu đã được sửa đổi/thay thế.
Thuế MFN	NĐ26/2023/NĐ-CP	Chính phủ	Còn hiệu lực một phần; đã được sửa đổi bởi NĐ144/2024, NĐ21/2025, NĐ73/2025	Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi MFN	0307.29.30, 0307.29.40, 1605.52.00	Rà biểu tại ngày đăng ký tờ khai.
Danh mục KTCN	TT01/2024/TT-BNNPTNT và TT18/2024/TT-BNNPTNT	Bộ NN&PTNT	TT01 đã được sửa đổi/bổ sung; TT18 hiệu lực 13/01/2025	Xác định mã HS thuộc KD/KTATTP	Phụ lục II: 0307.29.30/40 có KTATTP, KD để trống; tại nhóm 16.05 có ghi chú ở cột KD loại trừ sản phẩm đã chế biến bằng nhiệt, sấy khô, xông khói, hóa chất, ướp muối, ngâm nước muối, lên men…; dòng 1605.52.00 phải đọc cùng ghi chú này.	Không được lấy riêng dấu “x” của dòng 1605.52.00 để kết luận KD; phải áp ghi chú cấp nhóm và thủ tục hiện hành.
Kiểm dịch thủy sản	Luật Thú y 79/2015/QH13 và sửa đổi; TT03/2026/TT-BNNMT	Quốc hội; Bộ NN&MT	TT03/2026 hiệu lực 13/01/2026	Danh mục/phạm vi và thủ tục KD động vật, sản phẩm động vật thủy sản	Phụ lục I: sản phẩm động vật thủy sản ở dạng tươi sống, ướp lạnh, đông lạnh thuộc diện KD; có các trường hợp miễn và trường hợp đặc thù khác theo quy định.	Đối với sò điệp thực sự đã khô/hun khói/chế biến, không mặc định phát sinh KDTS; vẫn rà trường hợp đặc thù/điều ước và trạng thái lô thực tế.
ATTP	NĐ15/2018/NĐ-CP	Chính phủ	Tiếp tục áp dụng trong giai đoạn NQ15/2026 tạm ngưng NĐ46/2026	Tự công bố, kiểm tra nhà nước ATTP nhập khẩu, miễn/giảm và điều kiện liên quan	Điều 4; Chương VI; Điều 14 và các điều liên quan	Processed prepackaged food có logic khác bulk/chưa bao gói sẵn.
Chuyển tiếp ATTP 2026	NQ15/2026/NQ-CP	Chính phủ	Hiệu lực 06/04/2026	Tạm ngưng NĐ46/2026 và NQ66.13/2026 trong thời gian quy định	Điều khoản tạm ngưng/tiếp tục áp dụng	Rà lại nếu luật/nghị định ATTP mới có hiệu lực sau ngày cập nhật bài.
Nhãn hàng hóa	NĐ37/2026/NĐ-CP	Chính phủ	Hiệu lực 23/01/2026; còn hiệu lực, có chuyển tiếp	Nhãn gốc hàng nhập khẩu, nhãn phụ/điện tử và nội dung lưu thông	Điều 40, Điều 42, Phụ lục I (Thực phẩm); điểm b, c khoản 4 Điều 97 về hết hiệu lực NĐ43/2017 và NĐ111/2021; Điều 98 về chuyển tiếp.	Lô nhập mới áp NĐ37/2026; trường hợp chuyển tiếp phải kiểm tra thời điểm sản xuất/nhập khẩu/in nhãn, bao bì.
VAT – bản chất hàng	Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15, sửa bởi Luật 149/2025/QH15; NĐ181/2025/NĐ-CP, sửa bởi NĐ359/2025/NĐ-CP và NĐ144/2026/NĐ-CP	Quốc hội; Chính phủ	Áp dụng theo hệ văn bản hiện hành; NĐ144/2026 hiệu lực 20/06/2026	Xác định đối tượng không chịu VAT hoặc mức thuế suất theo mức độ sơ chế/chế biến	Khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT; khoản 1 Điều 4 NĐ181/2025: sơ chế thông thường bao gồm phơi, sấy khô, ướp muối…	Sò điệp chỉ qua sơ chế thông thường ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu VAT; nếu đã chế biến thành sản phẩm khác thì chuyển sang nhánh thuế suất tương ứng.
Giảm VAT 2025–2026	NQ204/2025/QH15; NĐ174/2025/NĐ-CP	Quốc hội; Chính phủ	01/07/2025 đến hết 31/12/2026	Giảm 2% đối với hàng hóa/dịch vụ thuộc thuế suất 10% và không thuộc nhóm loại trừ	Điều 1 NQ204/2025; Điều 1 NĐ174/2025	Áp dụng thống nhất cả ở khâu nhập khẩu. Không áp cơ chế 8% cho hàng vốn không chịu VAT hoặc thuộc thuế suất 5%.

BẢNG 2 – MA TRẬN CHÍNH SÁCH THEO TÌNH HUỐNG

Tình huống hàng hóa	Căn cứ/văn bản cần đối chiếu	Chính sách có thể áp dụng	Cơ quan quản lý/thẩm quyền ở mức khái quát	Điều kiện kích hoạt
Sò điệp chỉ sấy khô – 0307.29.30	TT01/2024 + TT18/2024; NĐ15/2018; TT03/2026	KTATTP; không mặc định KDTS theo dòng HS và trạng thái khô	Cơ quan ATTP/chuyên ngành; Hải quan	Hàng thực tế đúng dạng khô; không phải fresh/chilled/frozen.
Sò điệp khô đã bao gói sẵn	NĐ15/2018 Điều 4, Điều 14, Chương VI; NĐ37/2026	Tự công bố nếu thuộc diện; KTATTP theo cơ chế hiện hành; nhãn thực phẩm	Cơ quan ATTP; Hải quan	Sản phẩm chế biến, bao gói sẵn để lưu thông.
Sò điệp bulk/chưa prepackaged	NĐ15/2018 Điều 14 + Chương VI	Rà thêm điều kiện nước/cơ sở/chứng thư nếu trường hợp thực tế thuộc phạm vi Điều 14; KTATTP	Cơ quan ATTP/chuyên ngành	Không thuộc ngoại lệ processed prepackaged food và bị kích hoạt theo quy định.
Sò điệp hun khói – 0307.29.40	TT01/2024 + TT18/2024; NĐ15/2018; TT03/2026	KTATTP; KDTS không mặc định nếu trạng thái thực tế là khô/hun khói	Cơ quan chuyên ngành; Hải quan	Có công đoạn hun khói đúng bản chất hàng.
Sò điệp chế biến/bảo quản – 1605.52.00	TT01/2024 + TT18/2024; TT03/2026; NĐ15/2018	KTATTP; KDTS không tự động phát sinh: phải đọc ghi chú loại trừ KD tại nhóm 16.05 của TT01/2024 cùng phạm vi sản phẩm thuộc diện KD tại TT03/2026.	Cơ quan thú y/ATTP; Hải quan	Process/ingredient đưa sản phẩm khỏi Chương 03.
Thực tế sống/tươi/lạnh/đông lạnh	TT03/2026; danh mục KTCN tương ứng	KDTS + KTATTP theo nhánh riêng	Cơ quan thú y/chuyên ngành; Hải quan	Trạng thái nhập không phải khô; ngoài scope bài.

ĐIỂM PHÁP LÝ CỐT LÕI: 0307.29.30/40 trong Phụ lục II TT01/2024 có KTATTP và cột KD để trống. Với nhóm 16.05, bảng có ghi chú loại trừ KD đối với sản phẩm đã chế biến bằng nhiệt, sấy khô, xông khói, hóa chất, ướp muối, ngâm nước muối, lên men…; TT03/2026 đồng thời xác định phạm vi sản phẩm thủy sản thuộc diện KD theo trạng thái. Vì vậy không được lấy riêng dấu “x” ở 1605.52.00 để kết luận sò điệp khô/chế biến bắt buộc KD.

7. THỜI GIAN XỬ LÝ, LỆ PHÍ & CHI PHÍ RỦI RO

Không mặc định một số ngày hoặc một mức phí cố định cho mọi lô. Thời gian phụ thuộc hồ sơ, phương thức KTATTP, yêu cầu lấy mẫu/bổ sung, nhánh KD nếu bị kích hoạt và luồng hải quan.

TIMELINE NGHIỆP VỤ

Giai đoạn	Việc cần thực hiện	Thời gian/căn cứ	Lệ phí/chi phí có thể phát sinh	Rủi ro nếu chậm	Điểm kiểm soát
1. Chuẩn bị	Khóa species, process, ingredients, HS branch, label, self-declaration status	Nên hoàn tất trước booking/ETA; chưa có hồ sơ thì không gắn số ngày	Test/dịch thuật/chuẩn hóa hồ sơ nếu có	Sai HS, thiếu hồ sơ ATTP	Product master checklist.
2. Đăng ký/tiếp nhận	Đăng ký KTATTP hoặc thủ tục chuyên ngành nếu thuộc diện	Theo phương thức kiểm tra và hồ sơ thực tế	Lệ phí nhà nước nếu có theo biểu hiện hành	Không kịp mã/kết quả tiếp nhận	Chuẩn bị một bộ dữ liệu thống nhất trước ETA.
3. Kiểm tra/thẩm định	Kiểm tra hồ sơ hoặc lô hàng theo phương thức áp dụng	Biến động theo cơ chế kiểm tra	Phí kiểm nghiệm/giám định nếu phát sinh	Chậm release hàng	Khóa label, lot, invoice, spec.
4. Bổ sung/lấy mẫu	Bổ sung chứng từ/lấy mẫu khi bị yêu cầu	Chỉ phát sinh khi hồ sơ/lô bị yêu cầu	Phí mẫu, thử nghiệm, lưu kho	Storage/DEM/DET tăng	Pre-check chỉ tiêu và version hồ sơ.
5. Kết quả	Nhận kết quả chuyên ngành đủ cho bước hải quan	Phụ thuộc KTATTP/KD nếu có	Phí dịch vụ chuyên ngành nếu phát sinh	Không đủ điều kiện hoàn tất thông quan	Theo dõi trạng thái theo lô.
6. Hải quan	Truyền tờ khai, xử lý luồng, thuế, kiểm hóa nếu có	Theo luồng và độ đầy đủ hồ sơ	Thuế NK/VAT + nâng hạ/kiểm hóa nếu phát sinh	Lưu kho/container, lỡ kế hoạch giao	Đối chiếu HS, C/O, trị giá và kết quả KTCN.
7. Sau thông quan	Hoàn thiện nhãn/lưu thông, lưu hồ sơ, quản trị thay đổi	Theo nghĩa vụ pháp luật và vòng đời sản phẩm	Chi phí nhãn/lưu hồ sơ nếu có	Hậu kiểm, truy thu, khó truy xuất	Lưu hồ sơ theo lô + version sản phẩm.

TÁCH 3 NHÓM CHI PHÍ: (i) lệ phí nhà nước nếu văn bản quy định; (ii) phí thử nghiệm/giám định/chứng nhận; (iii) chi phí logistics do chậm hồ sơ như storage, DEM/DET, nâng hạ hoặc đổi lịch. Không gộp thành một “phí thủ tục”.

8. QUY TRÌNH E2E THỰC CHIẾN

BƯỚC 01

RÀ SẢN PHẨM & DỮ LIỆU NHẬN DIỆN

Khóa scientific name, trạng thái khô, process, smoke, ingredients, packing, purpose và origin.

BƯỚC 02

CHỐT NHÁNH HS / THUẾ / C/O

So 0307.29.30 với 0307.29.40 và 1605.52.00; chỉ tính thuế/FTA sau khi khóa nhánh.

BƯỚC 03

RÀ CHÍNH SÁCH & HỒ SƠ CHUYÊN NGÀNH

Đọc TT01/2024 + TT18/2024 để xác định KTCN, TT03/2026 để khóa KDTS và NĐ15/2018 cho ATTP.

BƯỚC 04

HOÀN THIỆN HỒ SƠ SẢN PHẨM

Khóa tự công bố nếu thuộc diện, test/spec, label, manufacturer data và hồ sơ ATTP/KD tương ứng.

BƯỚC 05

KHÓA CHỨNG TỪ TRƯỚC ETA

So Invoice – PL – B/L/AWB – C/O – spec – label – hồ sơ chuyên ngành; sửa lệch trước khi hàng đến.

BƯỚC 06

MỞ TỜ KHAI & XỬ LÝ LUỒNG

Khai đúng HS/trị giá/xuất xứ; xử lý luồng Xanh/Vàng/Đỏ và yêu cầu bổ sung/kiểm hóa nếu phát sinh.

BƯỚC 07

HOÀN TẤT KIỂM TRA / THUẾ / THÔNG QUAN

Đóng kết quả chuyên ngành, nghĩa vụ thuế và điều kiện thông quan rồi phối hợp lấy hàng.

BƯỚC 08

LƯU THÔNG – LƯU HỒ SƠ – HẬU KIỂM

Hoàn thiện nhãn theo NĐ37/2026, lưu self-declaration/KTCN/hải quan và kiểm soát thay đổi supplier/process/formula.

MỐC NÊN LÀM TRƯỚC ETA: tối thiểu phải khóa species, process, ingredients, HS branch, tình trạng tự công bố/KTATTP/KDTS, label và C/O trước khi hàng đến.

ĐIỂM CHẶN CHÍNH: nếu supplier chỉ gửi tên “dried scallop” mà không có process/ingredient list, doanh nghiệp chưa đủ cơ sở để khóa HS, thuế hay kết luận kiểm dịch.

9. FAQ – HỎI ĐÁP THƯỜNG GẶP

1. Sò điệp khô có bắt buộc kiểm dịch thủy sản không?

Không nên trả lời tuyệt đối chỉ từ tên hàng. 0307.29.30 trong Phụ lục II TT01/2024 có KTATTP nhưng cột KD để trống. Nếu đi 1605.52.00, phải đọc ghi chú loại trừ KD cấp nhóm 16.05 và TT03/2026; không lấy riêng dấu “x” ở dòng HS để kết luận bắt buộc KD. Hàng thực tế sống/tươi/lạnh/đông lạnh đi nhánh KDTS riêng.

2. HS phổ biến của sò điệp khô là gì?

Nhánh tham khảo chính là 0307.29.30 cho hàng khô, muối hoặc ngâm nước muối thuộc nhóm điệp/Pectinidae. Đây không phải kết luận cuối cùng nếu chưa có species và process.

3. Sò điệp hun khói có dùng 0307.29.30 không?

Không nên mặc định. 0307.29 có dòng riêng 0307.29.40 cho hàng hun khói; cần xác nhận công nghệ sản xuất.

4. Sò điệp tẩm đường/gia vị có thể sang Chương 16 không?

Có thể. Nếu mức độ chế biến/bảo quản vượt Chương 03, phải rà 1605.52.00 dựa trên formula và process flow.

5. Sò điệp khô bao gói sẵn có phải tự công bố không?

Thực phẩm đã qua chế biến, bao gói sẵn thường rà Điều 4 NĐ15/2018 về tự công bố, trừ nhóm phải đăng ký bản công bố hoặc ngoại lệ khác. Phải xác định đúng product scope.

6. Có phải mọi lô đều cần điều kiện nước/cơ sở/chứng thư theo Điều 14 NĐ15?

Không. Điều 14 có ngoại lệ đối với thực phẩm đã qua chế biến, bao gói sẵn. Hàng bulk/chưa thuộc ngoại lệ phải rà riêng theo hồ sơ.

7. KTATTP có đồng nghĩa mọi lô cùng một phương thức kiểm tra không?

Không. Danh mục HS xác định phạm vi quản lý; phương thức, miễn/giảm kiểm tra theo NĐ15/2018 và lịch sử tuân thủ/tình trạng lô.

8. Không có C/O có nhập được không?

C/O chủ yếu liên quan ưu đãi thuế đặc biệt. Thiếu C/O không tự động đồng nghĩa cấm nhập, trừ khi có yêu cầu riêng khác; khi không đủ C/O thì không được tự nhận ưu đãi FTA.

9. VAT của sò điệp khô áp thế nào?

Nếu sò điệp chỉ là sản phẩm thủy sản chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường như sấy khô/ướp muối, tại khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu VAT. Nếu đã chế biến sâu thuộc thuế suất 10% và không nằm trong nhóm loại trừ, chính sách hiện hành giảm còn 8% đến hết 31/12/2026.

10. Nhãn hàng nhập khẩu năm 2026 theo văn bản nào?

Lô nhập mới sau 23/01/2026 rà NĐ37/2026/NĐ-CP, đặc biệt Điều 40, Điều 42 và Phụ lục I nhóm thực phẩm; tình huống chuyển tiếp phải kiểm tra mốc thực tế.

11. Bao gói bulk và retail có ảnh hưởng thủ tục không?

Có thể. Bao gói ảnh hưởng logic tự công bố/Điều 14, nội dung nhãn và bằng chứng mục đích sử dụng; không nên dùng một kết luận cho cả bulk và prepackaged retail.

12. Thiếu scientific name hoặc process flow có thể khai trước rồi bổ sung không?

Rủi ro cao vì hai dữ liệu này ảnh hưởng trực tiếp HS và chuyên ngành. Nên khóa trước ETA/trước truyền chính thức để hạn chế khai bổ sung, lưu kho và tranh luận phân loại.

10. KẾT QUẢ ĐẦU RA & NGHĨA VỤ SAU THÔNG QUAN

HỒ SƠ PHÂN LOẠI / SẢN PHẨM

Lưu scientific name, process, formula/ingredient list, spec, ảnh hàng và rationale nhánh 0307/1605.

HỒ SƠ LÔ HÀNG

Invoice, Packing List, B/L/AWB, Arrival Notice/DO, chứng từ vận tải/thanh toán phù hợp và dữ liệu lot.

HỒ SƠ CHUYÊN NGÀNH

Self-declaration, test result, hồ sơ/kết quả KTATTP và KDTS nếu tình huống thực tế bị kích hoạt.

HỒ SƠ HẢI QUAN & THUẾ

Tờ khai, trị giá, HS cuối cùng, C/O/FTA, chứng từ thuế và tài liệu xử lý luồng/kiểm hóa nếu có.

NHÃN & LƯU THÔNG

Nhãn gốc và nhãn phụ/nội dung tiếng Việt theo NĐ37/2026; thông tin thực phẩm phải khớp công thức/hàng thực tế.

CHECK

LƯU TRỮ & HẬU KIỂM

Quản trị version theo supplier, species, process, ingredients, origin, packing; thay đổi trigger phải rà lại HS/ATTP/KD/nhãn/C/O.

TRẠNG THÁI ĐẦU RA CẦN ĐẠT: thông quan chỉ là một mốc. Hồ sơ sau thông quan phải chứng minh vì sao doanh nghiệp chọn HS, chế độ ATTP/KDTS, thuế, xuất xứ và nội dung nhãn cho từng lô.

QUẢN TRỊ THAY ĐỔI: đổi supplier, loài điệp, nước xuất xứ, từ sấy sang hun khói, bổ sung gia vị hoặc đổi bulk sang retail đều có thể làm thay đổi kết luận của lô trước.

11. GIẢI PHÁP TỪ TGIMEX

Với thực phẩm nguồn gốc thủy sản, trọng tâm là khóa đúng dữ liệu sản phẩm và nối đúng HS – chuyên ngành – chứng từ trước khi lô hàng đến.

RÀ SOÁT TRƯỚC ETA

Đối chiếu species, process, ingredients, packing, HS branch, KTCN, VAT và C/O trước khi truyền tờ khai.

KIỂM SOÁT HỒ SƠ COMPLIANCE

So khớp Invoice/PL/B/L/C/O với spec, self-declaration, label, test và hồ sơ ATTP/KDTS theo tình huống.

PHỐI HỢP VẬN HÀNH & THÔNG QUAN

Theo dõi các mốc chuyên ngành – tờ khai – luồng – thuế – lấy hàng để giảm storage/DEM/DET do hồ sơ lệch.

Đầu vào nên có tối thiểu: tên hàng + scientific name (nếu có) + process + ingredient list + quy cách bao gói + nước xuất xứ + Invoice/PL dự kiến.

ĐIỆN – ĐIỆN TỬ – THIẾT BỊ IT

F&B – THỰC PHẨM & ĐỒ UỐNG

MÁY MÓC

ĐỒ GIA DỤNG

MỸ PHẨM – CHĂM SÓC CÁ NHÂN

ĐIỆN – ĐIỆN TỬ – THIẾT BỊ IT

F&B – THỰC PHẨM & ĐỒ UỐNG

MÁY MÓC

ĐỒ GIA DỤNG

MỸ PHẨM – CHĂM SÓC CÁ NHÂN

ĐIỆN TỬ – LINH KIỆN – ICT

MÁY MÓC – CƠ KHÍ – THIẾT BỊ

DỆT MAY – DA GIÀY – NGUYÊN PHỤ LIỆU

GỖ – NỘI THẤT – SẢN PHẨM GỖ

NÔNG SẢN

THỦY SẢN – SẢN PHẨM ĐỘNG VẬT

F&B – THỰC PHẨM CHẾ BIẾN – ĐỒ UỐNG

HÓA CHẤT – NHỰA – CAO SU – NGUYÊN LIỆU

THÉP – NHÔM – KIM LOẠI – VẬT LIỆU XÂY DỰNG

HÀNG DỰ ÁN – DG – REEFER – OOG

BAO BÌ – GIẤY – IN ẤN

GỐM SỨ – THỦ CÔNG MỸ NGHỆ – ĐÁ – TRE MÂY

DƯỢC – THIẾT BỊ Y TẾ – CHĂM SÓC SỨC KHỎE

MỸ PHẨM – PERSONAL CARE – HOUSEHOLD CARE

PHỤ TÙNG Ô TÔ – XE MÁY – EV

HƯỚNG DẪN THỦ TỤC NHẬP KHẨU SÒ ĐIỆP KHÔ